Geotermalne vode severne Nemačke sadrže dovoljno litijuma za više decenija

Nemačka poseduje dovoljne rezerve litijuma u geotermalnim vodama da nekoliko decenija pokrive svoje potrebe, otkriva nova studija. Istraživanje sprovedeno u okviru projekta Li+Fluids pokazuje da se u dubokim podzemnim vodama Severnonemačkog i Tiringijskog basena nalazi od 0,39 do čak 26,51 milion tona ove kritične sirovine.

Litijum je ključna sirovina za proizvodnju baterija za električna vozila i skladištenje energije. Trenutno, Nemačka uvozi litijum iz Australije, Argentine, Čilea i Kine.

Kako bi smanjila zavisnost od uvoza, ova država je pokrenula projekat Li+Fluids za istraživanje mogućnosti ekstrakcije litijuma iz geotermalnih voda, paralelno sa iskorišćavanjem geotermalne energije.

Poduhvatom rukovodi Savezni zavod za geonauke i sirovine (BGR) u saradnji sa Saveznim institutom za geonauke i prirodne resurse Fraunhofer IEG.

Proučavana je Severnonemačka nizija, ogromno kopneno područje koje se proteže od nemačkih gradova Lajpciga i Dortmunda do luka Hamburg i Rostok.

Zahvaljujući dugoj istoriji eksploatacije prirodnog gasa, u ovom regionu i dalje postoji mnogo starih i aktivnih bušotina, koje omogućavaju lak pristup dubokim slojevima zemlje.

Pored Severnonemačkog basena, istraživanja u okviru projekta Li+Fluids obuhvatila su Tiringijski basen, gde su istraživači analizirali sastav geotermalnih voda na velikim dubinama i izračunali da se u njima može naći od 0,39 do 26,51 milion tona litijuma. Rezultati analize objavljeni su u časopisu Geothermics u studiji pod nazivom Procena perspektivnosti i kapaciteta litijuma u ​​severnoj Nemačkoj (Lithium prospectivity and capacity assessment in Northern Germany).

Poređenja radi, prema podacima Nemačke agencije za mineralne resurse (DERA), procenjena godišnja potrošnja litijuma u Nemačkoj porašće na 0,17 miliona tona godišnje do 2030, što znači da bi ove rezerve mogle da pokriju višedecenijske potrebe.

Litijum u brojnim nalazištima teško dostupan

Da bi zajednički rad geotermalnog postrojenja i izdvajanja litijuma bio ekonomski isplativ, moraju biti ispunjeni određeni uslovi – na primer, dovoljna brzina protoka podzemne vode.

U gradiću Minsteru u Donjoj Saksoniji se testira kombinovana proizvodnja. Komunalno preduzeće revitalizuje staru bušotinu za prirodni gas, a istovremeno se priprema infrastruktura za ekstrakciju litijuma iz geotermalnih fluida. Ako projekat uspe, od 2026. godine postrojenje će snabdevati 4.000 domaćinstava toplotom, dok će se godišnje izdvajati i do 500 tona litijuma.

„Pretpostavljamo da slične konfiguracije kao u Minsteru postoje i na drugim lokacijama u Severnonemačkoj niziji. Da bismo ih identifikovali, potrebni su nam dodatni istraživački projekti“, rekla je Katarina Alms, jedna od autora studije.

Dodala je da predstoji više izazova vezanih za mogućnosti ekstrakcije litijuma u Nemačkoj. Naime, ne sadrže sve lokacije visoke koncentracije, pa su i rezultati istraživanja nepredvidivi. Takođe, mnogi identifikovani izvori litijuma su zarobljeni u stenama niske propustljivosti, što ekstrakciju čini tehnički teškom, a tehnike površinske ekstrakcije ponekad uključuju primenu specijalizovanih metoda, koje mogu biti složene i dugotrajne, napomenula je Alms.

Tu je i potencijalna kontaminacija podzemnih rezervi voda olovom, živom, arsenom ili drugim supstancama.

Istraživanje litijuma je dobilo na zamahu

Ipak, i pored svih teškoća, istraživanje litijuma je dobilo na zamahu, pogotovo oko Rajne. Geolozi su 2021. godine procenili da dolina Gornje Rajne u oblasti Švarcvalda u jugozapadnoj Nemačkoj sadrži dovoljno litijuma za više od 400 miliona električnih vozila.

Kompanija Neptune Energy je u novembru saopštila da je otpočela probno izvlačenje litijuma iz slanih podzemnih voda u Altmarku u Saksoniji-Anhaltu. Vlada te pokrajine je početkom prošle godine izrazila zainteresovanost za proučavanje tih rezervi i mogućnost ekstrakcije uz istovremenu proizvodnju energije iz geotermalnih izvora.

Podružnica kompanije ExxonMobil, Esso Deutschland, dobila je četiri dozvole za istraživanje u Donjoj Saksoniji u decembru.