{"id":94083,"date":"2026-07-01T14:06:47","date_gmt":"2026-07-01T12:06:47","guid":{"rendered":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/?p=94083"},"modified":"2026-07-01T14:06:47","modified_gmt":"2026-07-01T12:06:47","slug":"devetnaest-drzava-clanica-eu-jos-nije-dostavilo-socijalne-klimatske-planove-evropskoj-komisiji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/devetnaest-drzava-clanica-eu-jos-nije-dostavilo-socijalne-klimatske-planove-evropskoj-komisiji\/","title":{"rendered":"Devetnaest dr\u017eava \u010dlanica EU jo\u0161 nije dostavilo socijalne klimatske planove Evropskoj komisiji"},"content":{"rendered":"

Vi\u0161e od 85 milijardi evra iz Socijalnog klimatskog fonda Evropske unije ostaje neiskori\u0161\u0107eno, jer dr\u017eave \u010dlanice kasne sa dostavljanjem planova socijalne klimatske politike. Rok je istekao 30. juna pro\u0161le godine, ali do sada ih je dovr\u0161ilo svega osam dr\u017eava. Grupa organizacija civilnog dru\u0161tva upozorava da dalje odlaganje ugro\u017eava pravednu energetsku tranziciju.<\/h2>\n

\u0160vedska i Litvanija su jedine dve dr\u017eave \u010dlanice koje su dobile odobrenje Evropske komisije i formalno usvojile svoje socijalne klimatske planove. Time su ispunile uslov za isplatu iz Socijalnog klimatskog fonda.<\/p>\n

EU ga je uspostavila 2023. godine kako bi pomogla ugro\u017eenim doma\u0107instvima, mikropreduze\u0107ima i korisnicima transporta da lak\u0161e podnesu tro\u0161kove koje \u0107e doneti uvo\u0111enje sistema trgovine emisijama za zgrade i drumski transport, poznatog kao ETS2<\/a>.<\/p>\n

ETS2 ima za cilj podsticanje <\/span>prelaska na klimatski prihvatljive tehnologije poput elektri\u010dnih vozila i toplotnih pumpi, a u potpunosti bi na snagu trebalo da stupi 1. januara 2028. godine. <\/span>Od 2026. do 2032, Socijalni klimatski fond i nacionalne vlade su obavezni da izdvoje 86,7 milijardi evra za ubla\u017eavanje posledica primene navedenog mehanizma naplate na ime ispu\u0161tanja gasova s efektom staklene ba\u0161te u atmosferu.<\/span><\/p>\n

Sredstva treba da poslu\u017ee za finansiranje energetske obnove zgrada, proizvodnje i distribucije energije za grejanje i hla\u0111enje bez uticaja na klimu i bez zaga\u0111ivanja, vozila sa niskim ili neutralnim emisijama i odr\u017eive mobilnosti.<\/p>\n

\n

Preko\u00a0<\/span>41 milion ljudi \u0161irom Evrope<\/span> ne mo\u017ee da priu\u0161ti adekvatno grejanje svojih domova<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

U organizaciji Carbon Market Watch<\/a> ocenjuju da su ova sredstva nedovoljna, uz obrazlo\u017eenje da preko\u00a0<\/span>41 milion ljudi \u0161irom Evrope<\/span> ne mo\u017ee da priu\u0161ti adekvatno grejanje svojih domova. Tako\u0111e, milioni ljudi \u017eive u stambenim objektima ili rade u zgradama koje ih ne \u0161tite od ekstremnih vru\u0107ina.<\/span><\/p>\n

Iako je rok za dostavljanje nacrta nacionalnih socijalnih klimatskih planova Evropskoj komisiji na odobrenje istekao 30. juna pro\u0161le godine, svega osam dr\u017eava je dostavilo nacrte. Pored \u0160vedske i Litvanije, to su Slovenija<\/a>, Holandija, Malta, Letonija, Gr\u010dka i Hrvatska<\/a>. \u010cak 85,3 milijarde evra jo\u0161 uvek nije raspore\u0111eno.<\/p>\n

Zbog propu\u0161tenog roka, grupa organizacija me\u0111u kojima su CEE Bankwatch Network, Carbon Market Watch, European Environmental Bureau, Climate Action Network Europe, REScoop.eu, Cool Heating Coalition, FEANTSA i projekat LIFE Effect pozvala je nacionalne donosioce odluka da smesta reaguju.<\/p>\n

Tako\u0111e, pokrenuta je javna peticija<\/a>, kojom gra\u0111ani mogu da poru\u010de donosiocima odluka da pravedna tranzicija ne mo\u017ee da \u010deka.<\/p>\n

Doma\u0107instva u Isto\u010dnoj Evropi izdvajaju dvostruko ve\u0107i deo prihoda za energiju<\/h3>\n

Zbog zastarelog i energetski neefikasnog stambenog fonda, \u010diji veliki deo poti\u010de jo\u0161 sovjetskog perioda, kao i zastarele ili neadekvatne infrastrukture javnog prevoza, dugoro\u010dne investicije su posebno va\u017ene za zemlje Centralne i Isto\u010dne Evrope.<\/p>\n

Doma\u0107instva u Isto\u010dnoj Evropi tro\u0161e dvostruko ve\u0107i udeo svojih prihoda na energente nego doma\u0107instva u Zapadnoj Evropi, isti\u010de CEE Bankwatch Network.<\/p>\n

Priprema socijalnih klimatskih planova i dalje je netransparentna, nedovoljno finansirana ili politi\u010dki zapostavljena<\/p><\/blockquote>\n

Ova organizacija prati razvoj socijalnih klimatskih planova u zemljama \u010dlanicama EU u Centralnoj i Isto\u010dnoj Evropi.\u00a0 Pro\u0161log juna je objavila analizu kojom je ukazala na ograni\u010denu transparentnost, nedovoljno uklju\u010divanje civilnog dru\u0161tva, kao i na zna\u010dajne nedostatke u podacima i spor napredak administracija u dono\u0161enju nacionalnih socijalnih klimatskih planova.<\/p>\n

„U mnogim prestonicama, priprema socijalnih klimatskih planova i dalje je netransparentna, nedovoljno finansirana ili politi\u010dki zapostavljena“, istakao je CEE Bankwatch Network.<\/p>\n

Ova organizacija isti\u010de da mnoge vlade nisu sprovele smislene javne konsultacije, uprkos zakonskoj obavezi da socijalni klimatski planovi budu inkluzivni i zasnovani na podacima, dok su neke pozvale na potpuno odlaganje ETS2.<\/p>\n

„Me\u0111utim, odlaganje ovog mehanizma ugrozilo bi i klimatski napredak i socijalnu koheziju. Umesto odlaganja, kreatori politike trebalo bi da obezbede da sna\u017eni okviri podr\u0161ke budu uspostavljeni na vreme. Kako se Evropa pribli\u017eava 2028. godini, prostor za sprovo\u0111enje socijalno pravedne tranzicije ubrzano se su\u017eava“, zaklju\u010duje CEE Bankwatch Network.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Vi\u0161e od 85 milijardi evra iz Socijalnog klimatskog fonda Evropske unije ostaje neiskori\u0161\u0107eno, jer dr\u017eave \u010dlanice kasne sa dostavljanjem planova socijalne klimatske politike<\/p>\n","protected":false},"author":34,"featured_media":94097,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_seopress_titles_title":"Devetnaest dr\u017eava \u010dlanica EU jo\u0161 nije dostavilo socijalne klimatske planove Evropskoj komisiji","_seopress_titles_desc":"Vi\u0161e od 85 milijardi evra iz Socijalnog klimatskog fonda Evropske unije ostaje neiskori\u0161\u0107eno, jer dr\u017eave \u010dlanice kasne sa dostavljanjem planova socijalne klimatske politike.","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"3","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"both","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":301,"_seopress_analysis_target_kw":"socijalni klimatski plan","_seopress_news_disabled":"","_seopress_video_disabled":"","_seopress_video":[],"_seopress_pro_schemas_manual":[],"_seopress_pro_rich_snippets_disable_all":"","_seopress_pro_rich_snippets_disable":[],"_seopress_pro_schemas":[],"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[3,4],"tags":[707,1124,869,663,7311,857],"class_list":["post-94083","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-energetska-efikasnost","category-zivotna-sredina-i-klima","tag-elektricna-vozila","tag-energetska-obnova","tag-evropska-komisija","tag-grejanje","tag-odrziva-mobilnost","tag-toplotne-pumpe","country-regioneu"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94083","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/34"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94083"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94083\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94113,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94083\/revisions\/94113"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media\/94097"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94083"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94083"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94083"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}