Evropska \u017eivotna sredina 2025 je najsveobuhvatnija analiza trenutnog stanja i prognoza za \u017eivotnu sredinu, klimu i odr\u017eivost evropskog kontinenta, zasnovana na podacima iz 38 zemalja. Izvestaj priprema Evropska agencije za \u017eivotnu sredinu (EEA) na svakih pet godina.<\/p>\n
Agencija je upozorila da su izgledi za vec\u0301inu ekolo\u0161kih trendova zabrinjavajuc\u0301i i da predstavljaju veliki rizik za ekonomski prosperitet, bezbednost i kvalitet \u017eivota u Evropi. Tako\u0111e je dodala da klimatske promene i degradacija \u017eivotne sredine predstavljaju direktnu pretnju konkurentnosti Evrope, koja zavisi od prirodnih resursa.<\/p>\n
Uprkos svemu, EEA je istakla da razlog za nadu daje napredak u nizu faktora koji omoguc\u0301avaju prelazak na odr\u017eivost \u2013 kao \u0161to su inovacije, zeleno zapo\u0161ljavanje i odr\u017eive finansije.<\/p>\n
Vi\u0161e od 80 odsto za\u0161tic\u0301enih stani\u0161ta je u lo\u0161em ili veoma lo\u0161em stanju<\/p><\/blockquote>\n
Autori izve\u0161taja su istakli da se biodiverzitet smanjuje u kopnenim, slatkovodnim i morskim ekosistemima u Evropi zbog stalnih pritisaka izazvanih neodr\u017eivim obrascima proizvodnje i potro\u0161nje, \u0161to se najvidljivije manifestuje u sistemu ishrane.<\/p>\n
Vi\u0161e od 80 odsto za\u0161tic\u0301enih stani\u0161ta je u lo\u0161em ili veomalo\u0161em stanju, sa 60-70 odsto degradiranog zemlji\u0161ta, nagla\u0161ava se u izve\u0161taju.<\/p>\n
Iako je obim za\u0161tic\u0301enih podru\u010dja povec\u0301an u poslednjoj deceniji \u2013 do 2022. godine, 26,1 odsto kopna EU i 12,3 odsto njenih mora je bilo za\u0161tic\u0301eno, autori isti\u010du da to ne garantuje da je biodiverzitet efikasno za\u0161tic\u0301en.<\/p>\n
Nedostatak vode poga\u0111a trec\u0301inu evropskog stanovni\u0161tva i teritorije<\/p><\/blockquote>\n
Izve\u0161taj je istakao da su vodni resursi Evrope pod ozbiljnim pritiskom, pri \u010demu stres nesta\u0161ica poga\u0111a trec\u0301inu evropskog stanovni\u0161tva i teritorije.<\/p>\n
Samo 37 odsto povr\u0161inskih voda Evrope imalo je dobar ili visok ekolo\u0161ki status u 2021. godini, pa degradacija vodenih ekosistema ugro\u017eava otpornost Evrope u sektoru voda. Autori izve\u0161taja smatraju da su uticaji iz poljoprivrede najodgovorniji za ugro\u017eavanje povr\u0161inskih i podzemnih voda.<\/p>\n
EEA je podsetila da je Evropa kontinent koji se najbr\u017ee zagreva na planeti.<\/p>\n
Ekstremni uslovi povezani sa vremenom i klimom prouzrokovali su ekonomske gubitke imovine procenjene na 738 milijardi evra u 27 zemalja \u010dlanica EU tokom perioda 1980-2023. Samo od 2021. do 2023. tro\u0161ak je bio ve\u0107i od 162 milijarde evra, navodi se u izve\u0161taju.<\/p>\n
Procenjuje se da je u Evropi vi\u0161e od 70.000 ljudi umrlo od vruc\u0301ine u 2022.<\/p><\/blockquote>\n
Prose\u010dni godi\u0161nji ekonomski gubici usled ekstremnih uslova povezanih sa vremenom i klimom u periodu 2020-2023 bili su 2,5 puta vec\u0301i nego u prethodnoj deceniji od 2010. do 2019. godine.<\/p>\n
Pljuskovi su sve ja\u010di, pa je nekoliko regiona poslednjih godina izlo\u017eeno katastrofalnim poplavama, dok ekstremne vruc\u0301ine, nekada retke, postaju sve \u010de\u0161c\u0301e, sa smrtonosnim posledicama: procenjuje se da je vi\u0161e od 70.000 ljudi u Evropi umrlo od vruc\u0301ine 2022.<\/p>\n
Ovi veliki izazovi zahtevaju preispitivanje veza izme\u0111u ekonomije i prirodnog okru\u017eenja, zemlji\u0161ta, vode i prirodnih resursa, naglasila je EEA.<\/p>\n
„Ne mo\u017eemo sebi priu\u0161titi da smanjimo na\u0161e ambicije u pogledu klime, \u017eivotne sredine i odr\u017eivosti. Na\u0161 izve\u0161taj jasno navodi nau\u010dno zasnovano znanje i pokazuje za\u0161to treba da delujemo. U EU imamo politike, alate i znanje, kao i decenije iskustva u zajedni\u010dkom radu na ostvarivanju na\u0161ih ciljeva odr\u017eivosti. Ono \u0161to danas radimo oblikovac\u0301e na\u0161u buduc\u0301nost“, rekla je izvr\u0161na direktorka EEA Leena Ila-Mononen.<\/p>\n
Svetlija strana<\/h3>\n
Izve\u0161taj je tako\u0111e istakao dobre rezultate politika za\u0161tite \u017eivotne sredine u Evropi.<\/p>\n
EU je uspe\u0161no smanjila svoje emisije gasova sa efektom staklene ba\u0161te za 37 odsto od 1990. godine, uglavnom zahvaljujuc\u0301i smanjenju upotrebe fosilnih goriva i udvostru\u010davanju udela obnovljivih izvora energije od 2005.<\/p>\n
Sve dr\u017eave \u010dlanice EU su uspe\u0161no smanjile svoju zavisnost od fosilnih goriva i pre\u0161le na odr\u017eivije izvore energije tokom poslednje decenije, dok je povec\u0301ana energetska efikasnost tako\u0111e smanjila potra\u017enju.<\/p>\n
U 2023. obnovljivi izvori energije predstavljali su vi\u0161e od 24 odsto finalne potro\u0161nje energije u EU, \u0161to je rekordan rezultat.<\/p>\n
Industrijski sistem EU je uspeo da smanji emisije gasova sa efektom staklene ba\u0161te za vi\u0161e od 35 odsto od 2005. do 2023, dok su emisije iz zgrada u EU tako\u0111e pale za vi\u0161e od 35 odsto izme\u0111u 2005. i 2023.<\/p>\n
Zna\u010dajan napredak je postignut i u smanjenju zaga\u0111enja u Evropi. Politike EU su pobolj\u0161ale kvalitet vazduha i smanjile prevremene smrti koje se mogu pripisati suspendovanim \u010desticama od 2005. do 2022. godine za 45 odsto, pi\u0161e u izve\u0161taju Evropska \u017eivotna sredina 2025.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Evropska \u017eivotna sredina 2025 je najsveobuhvatnija analiza trenutnog stanja i prognoza za \u017eivotnu sredinu zasnovana na podacima iz 38 zemalja<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":84993,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_seopress_titles_title":"Izve\u0161taj Evropska \u017eivotna sredina 2025: Stanje je lo\u0161e","_seopress_titles_desc":"Evropska \u017eivotna sredina 2025 je najsveobuhvatnija analiza trenutnog stanja i prognoza za \u017eivotnu sredinu zasnovana na podacima iz 38 zemalja","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"4","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":0,"_seopress_analysis_target_kw":"Evropska \u017eivotna sredina 2025","_seopress_news_disabled":"","_seopress_video_disabled":"","_seopress_video":[],"_seopress_pro_schemas_manual":[],"_seopress_pro_rich_snippets_disable_all":"","_seopress_pro_rich_snippets_disable":[],"_seopress_pro_schemas":[],"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[5253,5909,6,4],"tags":[1739,6442,2335,4220,1356,777,6310,3301,766,1231,6657,1079,6066,6096,6502,4993,6504,756,5921],"class_list":["post-84992","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biodiverzitet","category-klimatske-promene","category-voda","category-zivotna-sredina-i-klima","tag-biodiverzitet","tag-ekstremne-vrucine","tag-emisije","tag-emisije-gasova-sa-efektom-staklene-baste","tag-evropska-agencija-za-zivotnu-sredinu","tag-evropska-unija","tag-klima","tag-klimatska-akcija","tag-klimatske-promene","tag-kvalitet-vazduha","tag-odrziva-energija","tag-odrzivi-razvoj","tag-odrzivo-finansiranje","tag-odrzivost","tag-poplave","tag-voda","tag-vremenski-ekstremi","tag-zastita-zivotne-sredine","tag-zivotna-sredina","country-regioneu"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/84992","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=84992"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/84992\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media\/84993"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=84992"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=84992"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=84992"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}