{"id":26929,"date":"2019-12-03T18:09:20","date_gmt":"2019-12-03T17:09:20","guid":{"rendered":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/?p=26929"},"modified":"2020-05-06T19:39:20","modified_gmt":"2020-05-06T17:39:20","slug":"sledeca-decenija-bice-kljucna-za-energetski-sektor-u-regionu-jie-izvestaj-agencije-irena","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/sledeca-decenija-bice-kljucna-za-energetski-sektor-u-regionu-jie-izvestaj-agencije-irena\/","title":{"rendered":"Sledec\u0301a decenija bi\u0107e klju\u010dna za energetski sektor u regionu JIE – izve\u0161taj agencije IRENA"},"content":{"rendered":"

Definisanje energetskog miksa u skladu sa Pariskim sporazumom stvorilo bi dodatnih 485 milijardi dolara kumulativnog BDP-a izme\u0111u 2019. i 2050. godine u regionu Jugoisto\u010dne Evrope (JIE), otkriva izve\u0161taj Me\u0111unarodne agencije za obnovljivu energiju (IRENA).<\/h2>\n

Izve\u0161taj, najavljen na regionalnoj radionici u Sarajevu<\/a> odr\u017eanoj u junu, predstavi\u0107e Emanuele Bianco iz agencije IRENA na regionalnoj konferenciji Obnovljivi izvori energije u sistemima daljinskog grejanja i hla\u0111enja<\/a>, koja c\u0301e se odr\u017eati 5. i 6. decembra u Beogradu.<\/p>\n

Region mora da postavi nove ciljeve, obezbedi stalna ulaganja u tehnologije OIE, razvije modernu industriju biomase, uvede politike sa holisti\u010dkim pristupom<\/p><\/blockquote>\n

Sledec\u0301a decenija, kako se navodi u izve\u0161taju, mogla bi biti klju\u010dna za energetski sektor u JIE.<\/p>\n

Region poseduje zna\u010dajan potencijal za razvoj obnovljive energije i pobolj\u0161anje energetske efikasnosti, a da bi ga iskoristio i u potpunosti sproveo energetsku tranziciju, mora da postavi nove ciljeve, obezbedi odr\u017eivo ulaganje u tehnologije za OIE, razvije modernu industriju biomase i usvoji politike koje imaju holisti\u010dki pristup, savetuje IRENA.<\/p>\n

U izve\u0161taju Analiza tr\u017ei\u0161ta obnovljivih izvora energije – Jugoisto\u010dna Evropa<\/a> su obuhva\u0107ene dr\u017eave \u010dlanice EU Bugarska, Hrvatska, Rumunija i Slovenija, kao i ugovorne \u010dlanice Energetske zajednice Albanija, Bosna i Hercegovina, Crna Gora, Kosovo*, Moldavija, Severna Makedonija i Srbija.<\/p>\n

Okretanje energetskog sistema ka OIE donosi rast ekonomije od 2% do 2040.<\/span><\/h3>\n

\"IRENA\"<\/p>\n

IRENA procenjuje da bi prelazak regionalnog energetskog sistema na obnovljive izvore obezbedio privredni rast od 2% do 2040. i 1% od tada do 2050, u pore\u0111enju sa situacijom da se ne uvedu nikakve promene, \u0161to bi rezultiralo kumulativnim dobitkom vec\u0301im od 485 milijardi dolara.<\/p>\n

Stvaranjem novih radnih mesta u sektoru OIE, energetska tranzicija c\u0301e, tako\u0111e, pomoc\u0301i u re\u0161avanju problema dugotrajne nezaposlenosti i odliva mozgova, navodi se u izve\u0161taju. Ako se tome dodaju koristi za socijalnu za\u0161titu, poput pobolj\u0161anja zdravlja i kvaliteta vazduha, ukupna potencijalna korist nadma\u0161uje dodatne tro\u0161kove.<\/p>\n

Energetska tranzicija, kako se isti\u010de, podrazumeva postepeno ukidanje zastarelih elektrana na fosilna goriva i pove\u0107anje udela OIE u energetskom sektoru JIE.<\/p>\n

Konkurentnost obnovljivih izvora energije<\/span><\/h3>\n

Podaci agencije IRENA iz baze podataka o ko\u0161tanju OIE pokazuju da su prose\u010dni ponderisani svedeni tro\u0161kovi elektri\u010dne energije (LCOE) iz hidroelektrana u JIE smanjeni za trec\u0301inu kada se porede iznosi u periodu 2011-2014. i u periodu 2015-2018. Tokom poslednje tri godine tro\u0161kovi su bili 0,083 dolara po kWh.<\/p>\n

\u010cak i uz relativno visoku cenu kapitala, ulaganje u solar i vetar je konkurentno za proizvodnju elektri\u010dne energije u pore\u0111enju sa fosilnim gorivima<\/p><\/blockquote>\n

Mnoge ekonomije JIE \u010desto su zanemarivale odre\u0111ene tehnologije OIE na ra\u010dun hidroenergije i biomase, koje su bile ocenjene kao manje skupe, ali \u010dak i uz relativno visoku cenu kapitala, fotonaponske solarne elektrane i vetroelektrane su i dalje konkurentna re\u0161enja za proizvodnju elektri\u010dne energije u regionu u pore\u0111enju sa elektranama na fosilna goriva, navodi se u izve\u0161taju.<\/p>\n

\"JIE\"<\/p>\n

Tro\u0161kovi instaliranja solarnih elektrana u JIE tokom 2018. se procenjuju na oko 1.215 dolara po kW (oko 10% vi\u0161e od ponderisanog proseka evropskih zemalja van JIE). Ako se ura\u010dunaju tro\u0161kovi kapitala od 7,5%, svedeni tro\u0161kovi elektri\u010dne energije iznose izme\u0111u 0,093 dolara i 0,130 dolara po kWh.<\/p>\n

Kao centralna vrednost za JIE moglo bi se uzeti 0,105 dolara po kWh ili oko 5% vi\u0161e od ponderisanog proseka na evropskim tr\u017ei\u0161tima van JIE, pi\u0161e u izve\u0161taju.<\/p>\n

\"JIE\"<\/p>\n

Vo\u0111eni globalnim trendom pada cena vetroturbina, ukupni tro\u0161kovi instaliranja vetroparkova u JIE smanjeni su 19% od 2010, a ponderisani prosek u 2018. bio je 2.030 dolara po kW ili 4% vi\u0161e nego na evropskim tr\u017ei\u0161tima van JIE.<\/p>\n

A, prose\u010dni ponderisani svedeni tro\u0161ak elektri\u010dne energije za vetroparkove u JIE tokom 2018. bio je 0,069 USD po kWh, 43% ni\u017ei u pore\u0111enju sa 2010. i 4% ni\u017ei od ponderiranog proseka na evropskim tr\u017ei\u0161tima van EU.<\/p>\n

Investicije u OIE u 2018. dostigle 1,49 milijardi dolara<\/span><\/h3>\n

\"JIE\"<\/p>\n

Vec\u0301ina kapaciteta OIE u regionu JIE nalazi se u \u010dlanicama EU, dok je ostatak regiona relativno spor u realizaciji projekata. Dr\u017eave \u010dlanice EU, kako se isti\u010de u izve\u0161taju, su imale koristi od ranog usvajanja srednjoro\u010dnih, tehnolo\u0161ki specifi\u010dnih ciljeva za OIE i uvo\u0111enja ciljanih podsticajnih politika.<\/p>\n

Izme\u0111u 2001. i 2018. u OIE je investirano 20,7 milijardi dolara, bez investicija u velike hidroelektrane. Gledano od 2001, kada ih uop\u0161te nije bilo, investicije su dostigle vrhunac od 3,7 milijardi dolara u 2012. U 2018. ukupna investicije bile su 1,49 milijardi dolara.<\/p>\n

\"JIE\"<\/p>\n

Ulaganja u OIE su i dalje veoma nestabilna, \u0161to se mo\u017ee pripisati promenljivim podsticajnim modelima ili nedostatku tih modela, pi\u0161e u izve\u0161taju, i dodaje da \u0107e bez stabilne politike i regulatornog okvira, regionalna ulaganja u OIE i dalje c\u0301e biti sporadi\u010dna.<\/p>\n

Uspe\u0161ne politike za privla\u010denje investicija u ovaj sektor oslanjaju se na dobro definisane ciljeve za OIE, pa tako usvajanje druge EU Direktive o obnovljivim izvorima energije (RED II) pru\u017ea vladama u JIE moguc\u0301nost da a\u017euriraju i resetuju te ciljeve, kako bi ubrzali ulaganja, navodi se u izve\u0161taju.<\/p>\n

Mogu\u0107nost za redefinisanje uloge elektrana na fosilna goriva<\/span><\/h3>\n

U regionu JIE \u010dvrsta fosilna goriva (kameni ugalj i lignit) obezbe\u0111uju 43% proizvodnje elektri\u010dne energije i 3% proizvodnje toplotne energije, dok je prose\u010dna starost elektrana na ugalj u 2018. bila 41 godina. U izve\u0161taju se navodi da zastarela infrastruktura ovih objekata i njihov negativan uticaj na \u017eivotnu sredinu name\u0107u potrebu za ga\u0161enjem najstarijih elektrana, kao i za privremenim zaustavljanjem i modernizacijom onih ne\u0161to mla\u0111ih.<\/p>\n

U 2018. godini prose\u010dna starost elektrana na ugalj bila je 41 godina<\/p><\/blockquote>\n

Deo procesa planiranja u energetskom sektoru, kako se navodi, mogao bi biti posvec\u0301en redefinisanju uloge elektrana na fosilna goriva, s obzirom da \u0107e se njihova uloga smanjiti tokom energetske tranzicije.<\/p>\n

Konkretno, bic\u0301e potreban visok nivo fleksibilnosti u elektroenergetskom sistemu, pa bi tro\u0161kovi integrisanja OIE mogli da se smanje kada bi se ulaganja usmerila u one izvore koji su fleksibilni, zaklju\u010duje izve\u0161taj.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Definisanje energetskog miksa u skladu sa Pariskim sporazumom stvorilo bi dodatnih 485 milijardi dolara kumulativnog BDP-a izme\u0111u 2019. i 2050. godine u regionu Jugoisto\u010dne Evrope (JIE), otkriva izve\u0161taj Me\u0111unarodne agencije za obnovljivu energiju (IRENA). Izve\u0161taj, najavljen na regionalnoj radionici u Sarajevu odr\u017eanoj u junu, predstavi\u0107e Emanuele Bianco iz agencije IRENA na regionalnoj konferenciji Obnovljivi izvori […]<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":30013,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_seopress_titles_title":"Sledec\u0301a decenija klju\u010dna za energetiku u regionu JIE - IRENA","_seopress_titles_desc":"Energetski miks u skladu sa Pariskim sporazumom stvorilo bi dodatnih 485 milijardi dolara BDP-a u regionu JIE, otkriva izve\u0161taj agencije IRENA.","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"1","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":0,"_seopress_analysis_target_kw":"JIE","_seopress_news_disabled":"","_seopress_video_disabled":"","_seopress_video":[],"_seopress_pro_schemas_manual":[],"_seopress_pro_rich_snippets_disable_all":"","_seopress_pro_rich_snippets_disable":[],"_seopress_pro_schemas":[],"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[504,1],"tags":[1854,779,1513,1202,265,898,813,719],"class_list":["post-26929","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-elektricna-energija","category-obnovljivi-izvori-energije","tag-energetska-tranzicija","tag-fosilna-goriva","tag-fotonaponska-elektrana","tag-hidroelektrane","tag-irena","tag-solarna-energija","tag-vetar","tag-vetropark","country-regioneu"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26929"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26929\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30013"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}