{"id":25404,"date":"2019-09-06T17:01:14","date_gmt":"2019-09-06T15:01:14","guid":{"rendered":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/?p=25404"},"modified":"2020-05-27T17:13:23","modified_gmt":"2020-05-27T15:13:23","slug":"xv-regionalna-letnja-skola-energy-and-climate-planning","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/xv-regionalna-letnja-skola-energy-and-climate-planning\/","title":{"rendered":"XV Regionalna letnja \u0161kola Energy and Climate planning"},"content":{"rendered":"

Autor: Katarina Kuli\u0107, master ekolog i u\u010desnica letnje \u0161kole<\/em><\/p>\n

Od 18-24. avgusta u Vitezu, u Bosni i Hercegovini, odr\u017eana je XV Regionalna letnja \u0161kola „Energy and Climate planning“. U\u010desnici su bili upoznati sa dobrim i lo\u0161ijim primerima energetske tranzicije i kroz grupni rad predlo\u017eili akcione planove za dekarbonizaciju zemalja Zapadnog Balkana.<\/h2>\n

Regionalni centar za informisanje i obrazovanje iz odr\u017eivog razvoja za Jugoisto\u010dnu Evropu \u2013 REIC, organizuje ve\u0107 15. godinu za redom regionalnu letnju \u0161kolu za Zapadni Balkan u saradnji sa Deutsche Gesellschaft fur Internationale Zusammenarbeit GmbH (GIZ).<\/p>\n

\u0160kola je ove godine bila posve\u0107ena va\u017enom dokumentu Evropske unije i Energetske zajednice, nacionalnom energetskom i klimatskom planu (NEKP). Glavnih pet delova NEKP-a su energetska efikasnost, obnovljivi izvori energije (OIE) i energetsko tr\u017ei\u0161te, energetska sigurnost i istra\u017eivanje i inovacije. Ovaj dokument slu\u017ei da se uspostave strate\u0161ki ciljevi u razli\u010ditim oblastima energetskog sektora kako bi se odredili budu\u0107i koraci i ulaganja u pravcu dostizanja ciljeva EU i Energetske zajednice, a to je pre svega smanjenje emisija CO2, odnosno dekarbonizacija.<\/p>\n

Dugoro\u010dno planiranje daje realne rezultate \u2013 primer Nema\u010dke i Turske<\/span><\/h3>\n
\n
\"XV-Regionalna-letnja-skola-Energy-and-Climate-planning-REIC\"<\/figure>\n
U\u010desnici letnje \u0161kole odr\u017eane od 18. do 24. avgusta u Vitezu, u Bosni i Hercegovini<\/span><\/div>\n<\/div>\n

Nema\u010dka je postala globalni primer po pitanju energetske tranzicije zahvaljuju\u0107i pre svega \u017eelji i zahtevima gra\u0111ana ove dr\u017eave za fokusom na obnovljive izvore energije.<\/p>\n

Koncept energetske tranzije je razvijen po\u010detkom \u201980-tih godina kada se pojavio termin Energiewende \u0161to ozna\u010dava energetski sistem bez uglja i nuklearne energije. Predavanje o energetskoj tranziciji Nema\u010dke odr\u017eala je Sonja Risteska (Agora, Energiewende). Ona je naglasila odluku nema\u010dkih vlasti da do 2038. godine ne koristi ugalj kao i da do 2060. godine 60% energije bude iz obnovljivih izvora. Ova promena podrazumeva i stvaranje novih radnih mesta, pa se u prethodnim godinama u ovoj zemlji zaposlilo preko 300.000 ljudi u sektoru obnovljivih izvora energije koji se popularno nazivaju „green jobs“.<\/p>\n

Veliki problem – nedostatak javno dostupnih podataka, a posebno publikovane statistike u zemljama Zapadnog Balkana<\/p><\/blockquote>\n

Deger Saygin (SHURA \u2013 organizacija za energetsku tranziciju Turske) izlo\u017eio je glavne probleme Turske u energetskoj tranzciji. Godi\u0161nje se energetska potro\u0161nja uve\u0107ava za 4-5% usled rasta populacije, a velika koli\u010dina fosilnih goriva se uvozi. Imaju\u0107i ove podatke u vidu, Turska je tek pre nekoliko godina u\u0161la u energetsku tranziciju i postavila sebi ciljeve. Jedan od njih je da 2023. godine udeo energije iz obnovljivih izvora bude 20,5%, dok je u 2018. godini taj udeo bio 12%. Da li \u0107e Turska uspeti ovo da realizuje ostaje da vidimo, iako to deluje malo verovatno, a upravo nam ove brojke pokazuju da strategije trebaju biti realisti\u010dne i da se ne mo\u017ee za kratko vreme posti\u0107i brza energetska tranzicija.<\/p>\n

Razli\u010dite dr\u017eave, sli\u010dni problemi<\/span><\/h3>\n

Tokom trajanja \u0161kole, polaznici su bili podeljeni u \u010detiri grupe i mogli su da izaberu jednu od zemalja Zapadnog Balkana nakon \u010dega je trebalo da osmisle akcioni plan za dekarbonizaciju odabrane zemlje. U\u010desnici su se susreli sa velikim problemom – nedostatkom javno dostupnih podataka, a posebno publikovane statistike u pomenutim dr\u017eavama.<\/p>\n

Prelazak na OIE i ulaganje u energetsku efikasnost su ulaganje kako u sada\u0161njost, tako i u budu\u0107nost zemalja regiona<\/p><\/blockquote>\n

Odabrane su bile: Srbija, Bosna i Hercegovina, Hrvatska i Kosovo*. Iako su u pitanju razli\u010dite dr\u017eave odnosno teritorije, trenutna situacija je prili\u010dno sli\u010dna. Energetski sistemi ovih zemalja najvi\u0161e se oslanjaju na fosilna goriva, pre svega na najnekvalitetniji tip uglja – lignit, koji je niske energetske vrednosti i veoma lo\u0161e uti\u010de na kvalitet vazduha. Prema prezentovanim rezultatima ono \u0161to je zajedni\u010dko za sve zemlje je velika potro\u0161nja energije na rezidencijalni sektor odnosno na zagrevanje i hla\u0111enje zgrada i ku\u0107a, a zatim na transport i industriju.<\/p>\n

Najzabrinjavaju\u0107i je primer Pri\u0161tine, gde jo\u0161 uvek ne postoji sistem daljinskog grejanja, pa su gra\u0111ani tokom zimskih meseci primorani da se greju sagorevanjem uglja i drveta u ku\u0107nim lo\u017ei\u0161tima. Kako su zgrade izutetno energetski neefikasne, sagoreva se i ve\u0107a koli\u010dina uglja i drveta, pa je samim tim vazduh izuzetno zaga\u0111en \u0161to predstavlja veliki zdravstveni problem.<\/p>\n

U energetskom sektoru je klju\u010d za ubla\u017eavanje klimatskih promena<\/span><\/h3>\n

Sa druge strane, pomenute zemlje imaju dobre preduslove za proizvodnju energije iz obnovljivih izvora – solarne energije, geotermalne energije, energije vetra i biomase i upravo je to bila klju\u010dna preporuka u svim akcionim planovima. Na primer, poljoprivredni otpad, odnosno biomasa koji nastaje na oranicama Srbije mo\u017ee se iskoristiti za proizvodnju energije, te bi stoga trebalo vi\u0161e pri\u010dati o konceptu from-waste\u2013to\u2013fuel.<\/p>\n

Trebalo bi vi\u0161e pri\u010dati o konceptu from-waste\u2013to\u2013fuel<\/p><\/blockquote>\n

Prelaskom na obnovljive izvore energije i ulaganjem u energetsku efikasnost dr\u017eave regiona bi zna\u010dajno doprinele u smanjivanju emisije CO2 i time ubla\u017eile globalno zagrevanje i klimatske promene, pa su ova dva klju\u010dna koraka\u00a0 ulaganje kako u na\u0161u sada\u0161njost, ali i budu\u0107nost.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Autor: Katarina Kuli\u0107, master ekolog i u\u010desnica letnje \u0161kole Od 18-24. avgusta u Vitezu, u Bosni i Hercegovini, odr\u017eana je XV Regionalna letnja \u0161kola „Energy and Climate planning“. U\u010desnici su bili upoznati sa dobrim i lo\u0161ijim primerima energetske tranzicije i kroz grupni rad predlo\u017eili akcione planove za dekarbonizaciju zemalja Zapadnog Balkana. Regionalni centar za informisanje […]<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":30888,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_seopress_titles_title":"XV Regionalna letnja \u0161kola Energy and Climate planning","_seopress_titles_desc":"Od 18-24. avgusta u Vitezu, u Bosni i Hercegovini, odr\u017eana je XV Regionalna letnja \u0161kola "Energy and Climate planning", u organizaciji REIC-a.","_seopress_robots_index":"","_seopress_robots_follow":"","_seopress_robots_imageindex":"","_seopress_robots_snippet":"","_seopress_robots_primary_cat":"484","_seopress_robots_breadcrumbs":"","_seopress_robots_freeze_modified_date":"","_seopress_robots_custom_modified_date":"","_seopress_robots_canonical":"","_seopress_social_fb_title":"","_seopress_social_fb_desc":"","_seopress_social_fb_img":"","_seopress_social_fb_img_attachment_id":0,"_seopress_social_fb_img_width":0,"_seopress_social_fb_img_height":0,"_seopress_social_twitter_title":"","_seopress_social_twitter_desc":"","_seopress_social_twitter_img":"","_seopress_social_twitter_img_attachment_id":0,"_seopress_social_twitter_img_width":0,"_seopress_social_twitter_img_height":0,"_seopress_redirections_value":"","_seopress_redirections_enabled":"","_seopress_redirections_enabled_regex":"","_seopress_redirections_logged_status":"","_seopress_redirections_param":"","_seopress_redirections_type":0,"_seopress_analysis_target_kw":"\u0161kola","_seopress_news_disabled":"","_seopress_video_disabled":"","_seopress_video":[],"_seopress_pro_schemas_manual":[],"_seopress_pro_rich_snippets_disable_all":"","_seopress_pro_rich_snippets_disable":[],"_seopress_pro_schemas":[],"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[504,1,484],"tags":[3279,1854,225,4334],"class_list":["post-25404","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-elektricna-energija","category-obnovljivi-izvori-energije","category-u-fokusu","tag-dekarbonizacija","tag-energetska-tranzicija","tag-giz","tag-nacionalni-energetski-i-klimatski-plan","country-regioneu"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25404","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25404"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25404\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30888"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25404"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25404"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/balkangreenenergynews.com\/rs\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25404"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}